Gölgenin Heykeltraşı Giacometti İstanbul’da

Alberto Giacometti İsviçre’nin İtalyan bölgesinde doğdu. Babası ünlü postempresyonist ressam Giovanni Giacometti’ydi. Alberto ilk çalışmalarına babasının atölyesinde başladı ve tıpkı onun gibi aile üyelerinin, özellikle tek kızkardeşi Ottilia’nın portrelerini çizdi. Kendisi gibi sanatçı olacak diğer iki erkek kardeşi Diego ve Bruno gibi Cenova Güzel Sanatlar Okulu’na gitti.

Giacometti'nin 1910larda postempresyonist babasının izinde başlayıp 1960larda varoluşçuluğa uzanan öyküsü yaptığı kadın portrelerinde açıkça görülüyor: solda Ottilia, sağda Kırmızı Elbiseli Caroline.
Giacometti’nin 1910larda postempresyonist babasının izinde başlayıp 1960larda varoluşçuluğa uzanan öyküsü yaptığı kadın portrelerinde açıkça görülüyor: solda Ottilia, sağda Kırmızı Elbiseli Caroline.

Giacometti’nin hikâyesi 1922’de Paris’e giderek heykeltraş Antoine Bourdelle ile çalışmaya başlamasıyla kardeşlerinden sıyrılmaya başlıyor. Alberto Paris’te kübist ve sürrealist çevrelerle tanıştı. Miró, Max Ernst, Picasso ve Balthus gibi sanatçılarla birlikteydi. 1930ların sonlarında kendine özgü heykel tarzını geliştirirken, en çok kullandığı model hâlâ kızkardeşi Ottilia’ydı. Bu dönemde önde gelen sürrealist heykeltraşlardan biri kabul ediliyordu.

Giacometti heykel çalışmaları sırasında büstlerle ve kadın figürleriyle saplantılı derecede ilgilendi. Yaptığı birçok heykeli bitirmiyor, gittikçe ufalıp, incelip, küçücük kalana kadar tekrar tekrar yontuyordu. Figürleri, kendine has görüşünü, algılayışını yansıtacak şekilde heykellere dönüştürmek istiyordu. Bu sebeple sürekli modellerle çalışmaya devam etti. Elde ettiği sonuçlar ne kadar soyut olursa olsun, bu modelle çalışma tutkusu sürrealistler için affedilmez bir kusurdu. Sürrealistler onu akımdan uzaklaştırırken, Giacometti ise asıl amacının peşindeydi: “Ben insan figürünün değil, düşürdüğü gölgenin heykelini yapıyorum.” Hayatının son dönemlerinde varoluşsal sorunlarla gittikçe daha çok ilgileniyordu ve bunu daha karanlık, daha soyut eserler vererek sanatına da yansıtıyordu.

"İnsan figürünün değil, düşürdüğü gölgenin heykelini yapıyorum" diyen Giacometti'nin heykelleri Pera Müzesi'nde sanatçının bu arayışına uygun biçimde sergileniyor.
“İnsan figürünün değil, düşürdüğü gölgenin heykelini yapıyorum” diyen Giacometti’nin heykelleri Pera Müzesi’nde sanatçının bu arayışına uygun biçimde sergileniyor.

Pera Müzesi’nin ufak tefek iki katında bir Giacometti retrospektifi açıldı. Kültür birikimi kısıtlı, elindeki eser sayısı yok kadar az bir ülkede açılabilecek kadar zengin bir sergi. Getirilen resimler arasında Ottilia’nın ilk portrelerinden örnekler de, 1960ların ortalarında sanatçı ölmeden hemen önce çizilen Kırmızı Elbiseli Caroline da mevcut. Ayrıca hem büstlerden hem de kadın figürlerinden açıklayıcı olabilecek adette eser getirilmiş. Üstelik bunlar, sanatçının gölgenin heykeli peşinde geçirdiği sanat hayatını yansıtacak bir ışıklandırmayla sergileniyor. Ufak ama az ve öz bir sergi.

Reklamlar